Sex at Dawn, Ryan and Jethá

Traditionele Monogamie en Polygamie

Het aantal mensen dat vestikt en verstrikt geraakt in een traditionele langdurige monogame relatie is groot. Er zijn meer en meer mensen die scheiden, en anderzijds zijn er mensen die om een bepaalde reden toch in een onbevredigende of zelf disfunctionele relatie blijven.

Hoe langer hoe meer stellen mensen het model van de traditionele relatie (en het traditionele huwelijk), en seksuele monogamie in vraag. Dit zijn allemaal onderwerpen die moeilijk bespreekbaar blijven omdat ze een bouwsteen vormen in onze samenleving (dooddoener, maar wel nog steeds waar). Dit brengt met zich mee dat er ook meer boeken verschijnen over deze onderwerpen.

Hier heb ik het over twee boeken. Eerst een boek dat zegt dat er polygamie de natuurlijke samenlevingsvorm van de menselijke soort is, en daar wetenschappelijke bewijzen voor claimt te hebben. En dan een boek dat brandhout maakt van alle case-studies van het eerste boek.

Sex at Dawn: the Prehistoric Origins of Modern Sexuality

Ik wil het hier hebben over twee boeken. Het eerste, Sex at Dawn, promoot Polygamie en claimt dat Polygamie de gangbare norm was in de prehistorie.

Een belangrijp punt in het boek is het verschil tussen seksuele monogamie en sociale monogamie. Er wordt omstandig uitgelegd dat er zeer, zeer weinig dieren seksueel monogaam zijn. Zelfs dieren die vaak aangehaald worden als voorbeeld van langdurig monogame partners (zoals sommige vogels) blijken niet seksueel monogaam te zijn. Dat is blijkbaar onderzocht door DNA tests te doen op de verschillende eieren van eenzelfde nest.

Verder wordt er veel aandacht besteed aan bepaalde stammen en samenlevingsvormen die volgens de auteurs dicht aansluiten bij de manier van leven van de prehistorie. De auteurs beschrijven gewoontes en rituelen uit die culturen die moeten aantonen dat dit een periode van vrijheid en blijheid was zonder veel seksuele restricties. Het boek belooft met zoveel woorden dat wij als moderne mens ook kunnen terugkeren naar deze Tuin van Eden waar seksualiteit vrij gedeeld kan worden zonder alle negativiteit en jaloezie die vaak geassocieerd wordt met seksuele vrijheid.

Sex at Dusk: Lifting the Shiny Wrapping from Sex at Dawn

Alle aanhangers van het eerste boek zouden ook het tweede boek moeten lezen. Dit geeft een heel ander beeld van zowel de auteurs als van de wetenschappelijke kwaliteit van het eerste boek. Sex at Dawn onderzoekt punt voor punt de claims van Sex at Dawn

Auteur Lynn Saxon haalt zeer scherp uit naar de wetenschappelijke methoden van Ryan en verwijt hem zelfs

Nadat ik de twee boeken gelezen heb, lijkt het er sterk op dat het in eerste boek vooral dingen staan die de mensen graag willen lezen. Dingen waarvan we (of sommigen) wel zouden willen dat ze waar zijn. Dingen die boeken doen verkopen. Het tweede boek is niet licht verteerbaar en zelfs een beetje saai. Saxon haalt stuk voor stuk stellingen van Ryan onderuit. Ze doet dat methodisch en daardoor is het verhaal van haar boek niet erg spannend.

Wat ik uit dit boek onthoud is dat de psychologie twee tegenstrijdige drijfveren ziet, zelfs bij diersoorten die sociaal monogaam zijn: (1) Iedereen gaat vreemd, of komt minstens in de verleiding om vreemd te gaan. Minstens occasioneel opportunistisch een andere sexuele partner te hebben. (2) Iedereen is jaloers. Mannetjes willen geen kind van een ander mannetje opvoeden. Vrouwtjes willen vermijden dat zij en haar jongen het voedsel en de bescherming van het mannetje moet delen met een ander vrouwtje. Als je nu zegt "ik ben niet jaloers" of "ik ga niet vreemd" doet dat niets terzake aan deze analyse, omdat dit niet over het gedrag van een enkeling gaat, maar over de aanleg van de diersoort.

Talk about Sex

Op zich is er niets tegen om een mening te hebben of om de gangbare norm in vraag te stellen. Ik heb er wel problemen mee als dat gebeurt op een manier die claimt wetenschappelijk te zijn, zonder dat er echte wetenschap aan te pas komt. Sex at Dawn is geen wetenschappelijk boek. Sex at Dawn is een manifest, dat geschreven is om zo veel mogelijk exemplaren te verkopen.

Er zijn veel relatievormen, met tientallen namen gaande van monogamie, polygamie, polyamorie, ethical sluttery tot aseksualiteit. Elk van die vormen zal, als ze succesvol wil zijn, moeten rekening moeten houden met de twee ingebakken instincten die ik hierboven vermeld. Het zou onze samenleving en onze relaties ten goede komen als we daar op een meer open manier over kunnen praten.